Wat is decoupage?

Decoupage is een verzamelnaam voor decoratietechnieken waarbij uitgeknipte of uitgescheurde afbeeldingen en stukken papier op een voorwerp worden gekleefd. Het papier wordt meestal afgewerkt met meerdere dunne lagen lijm of vernis, waardoor het lijkt alsof de decoratie op de ondergrond geschilderd is.

Je kunt hiervoor onder andere decoratiepapier, dun hobbypapier, rijstpapier en servetten gebruiken.

Wat is decopatch?

Bij decopatch gebruik je meestal kleine, uitgescheurde stukjes dun en soepel decoratiepapier. De stukken papier worden met een lijm-vernis overlappend op de ondergrond aangebracht.

Door met kleine stukken te werken, kun je ook ronde vormen, hoeken en voorwerpen met veel details netjes bekleden. De verschillende papiertjes kunnen vrij gecombineerd worden, waardoor ieder werkstuk uniek wordt.

Wat is het verschil tussen decopatch en decoupage?

Decoupage is de algemene naam voor het decoreren met papier. Afbeeldingen worden daarbij vaak zorgvuldig uitgeknipt en als afzonderlijke decoraties aangebracht.

Bij decopatch wordt het papier doorgaans in kleinere stukken gescheurd en overlappend over een groter gedeelte of over het volledige voorwerp gekleefd.

Beide technieken gebruiken ongeveer dezelfde materialen en kunnen gemakkelijk met elkaar gecombineerd worden.

Geschikte ondergronden

Decopatch en decoupage kunnen op veel verschillende materialen worden toegepast:

• Papier-maché
• Karton
• Hout
• MDF
• Terracotta
• Keramiek
• Glas
• Metaal
• Canvas
• Stevige kunststof
• Piepschuim

De ondergrond moet schoon, droog en vetvrij zijn. Gladde oppervlakken, zoals glas of metaal, kun je indien nodig licht opschuren of eerst behandelen met een geschikte primer.

Stappenplan

1. Bereid de ondergrond voor

Maak het voorwerp stof- en vetvrij. Verwijder losse verf, etiketten en lijmresten.

Is de ondergrond erg donker of ongelijk? Breng dan eerst een laag lichte acrylverf aan. Daardoor blijven de kleuren en patronen van dun papier beter zichtbaar.

Laat de verf volledig drogen voordat je verdergaat.

2. Kies en combineer het papier

Bepaal welke kleuren en patronen je wilt gebruiken. Je kunt het hele voorwerp met één dessin bekleden of verschillende papiersoorten combineren.

Leg de papiertjes vooraf naast elkaar om te bekijken of de kleuren goed bij elkaar passen.

3. Scheur of knip het papier

Scheur het decopatchpapier in kleine stukken. Onregelmatig gescheurde randen vallen na het lijmen meestal minder op dan rechte knipranden.

Voor een duidelijke afbeelding of een precies motief kun je het papier wel met een schaar uitknippen.

Bij servetten gebruik je uitsluitend de bovenste bedrukte laag. Verwijder de witte papierlagen voorzichtig voordat je begint.

4. Breng de lijm aan

Breng met een platte kwast een dunne laag lijm aan op een klein gedeelte van de ondergrond.

Werk steeds in kleine zones. Zo voorkom je dat de lijm al opdroogt voordat het papier is aangebracht.

5. Plaats het papier

Leg een stukje papier op de natte lijm. Strijk het voorzichtig met de kwast vanuit het midden naar de randen glad.

Gebruik niet te veel druk. Nat papier wordt zachter en kan gemakkelijk scheuren.

6. Laat de stukken overlappen

Plaats het volgende stukje papier gedeeltelijk over het vorige. Door de stukken enkele millimeters te laten overlappen, blijft de ondergrond volledig bedekt.

Controleer vooral bij randen, hoeken en gebogen delen of er nergens openingen zichtbaar blijven.

7. Breng een beschermlaag aan

Strijk over ieder aangebracht stukje papier nog een dunne laag lijm-vernis. Deze laag bevestigt en beschermt het papier.

Werk rustig en probeer niet te vaak over hetzelfde natte stuk papier te strijken.

8. Laat het werk drogen

Laat het voorwerp volledig drogen volgens de aanwijzingen op de gebruikte lijm.

Plaats het werkstuk tijdens het drogen op een ondergrond waaraan het niet kan vastkleven. Keer het indien nodig later om om de onderzijde af te werken.

9. Werk het voorwerp af

Na het drogen kun je eventueel nog een extra laag lijm-vernis of transparante beschermvernis aanbrengen.

Een extra afwerklaag maakt het oppervlak steviger en gemakkelijker afneembaar. Gebruik voor intensief gebruikte of buiten geplaatste voorwerpen altijd een afwerking die daarvoor geschikt is.

Veilig en netjes werken

Bescherm de werktafel met een knutselmat of folie. Draag kleding die vuil mag worden en was lijmresten onmiddellijk van je handen.

Gebruik lijm, verf en vernis altijd volgens de aanwijzingen op de verpakking. Zorg voor voldoende ventilatie wanneer je met verf, vernis of andere afwerkingsproducten werkt.

Kinderen werken het best onder begeleiding van een volwassene.

Geschikte projecten

Met decopatch en decoupage kun je onder andere deze projecten maken:

• Een gedecoreerd doosje
• Letters voor een kinderkamer
• Dierenfiguren van papier-maché
• Een versierde bloempot
• Een houten dienblad
• Kerstballen en andere seizoensdecoraties
• Een pennenbakje
• Een fotolijst
• Een decoratief dienblad
• Een spaarpot
• Een sleutelkastje
• Een vaas of glazen pot
• Onderzetters
• Kleine meubels en woonaccessoires

Moeilijkheidsgraad

Beginner

Geschikt voor

Kinderen onder begeleiding, jongeren en volwassenen.

Gerelateerde technieken

• Servettentechniek
• Papier-maché
• Schilderen met acrylverf
• Mixed media
• Decoreren van hout
• Upcycling